Parsın Uykusu

Erkek bir pars, Irak’ın kuzeyinde Duhok kentinin hayvanat bahçesindeki bir kafeste baygın yatıyor. Beş yaşında olduğu tahmin edilen pars, 25 koyunun ölümünden sonra köylüler tarafından kurulan tuzakla Aralık 2021’de...
Tuzakla yakalanan erkek pars, çevre koruma polisi ve bir hayvan hakları koruma grubunun organizasyonuyla hayvanat bahçesine nakledilerek tedavi altına alındı. Ancak parsın ciddi zarar gören bir arka bacağı kesildi. Yetkililer, iyileştiği takdirde doğaya geri dönme ihtimalinin hâlâ olduğunu belirtiyor.

Erkek bir pars, Irak’ın kuzeyinde Duhok kentinin hayvanat bahçesindeki bir kafeste baygın yatıyor.

Beş yaşında olduğu tahmin edilen pars, 25 koyunun ölümünden sonra köylüler tarafından kurulan tuzakla Aralık 2021’de yakalandı. Bu gelişme bölgedeki pars varlığı ve Türkiye’yle ilişkisini de yeniden gündeme getirdi. Anadolu parsını görüntüleyen ekipten Prof. Dr. Ahmet Karataş, yazdı.

Türkiye’de, 1974’te Beypazarı ve 1976’da Aydında vurulan bireylerden sonra uzun süre pars (Panthera pardus) kaydına rastlanmadı ve bu canlı zamanla adeta bir efsaneye dönüştü. Diyarbakır’da katledilen genç parstan sonra Bitlis’te iki parsın daha öldürüldüğü görülmüştü. Şırnak ili biyolojik çeşitlilik çalışmaları sırasında fotokapana yakalanan görüntüler ise Türkiye’de parsın doğal ortamında ilk kez elde edilmiş fotoğrafları oldu. Ekibimizce yürütülen çalışmaların sonucu, benim, Y. Doç. Dr. Şafak Bulut ve Dr. Burak Akbaba imzasıyla geçtiğimiz Nisan ayında Almanya’da yayımlandı. Irak-İran sınırı az da olsa parsın hâlâ varlığını koruduğu yerlerin başında geliyor. Bu tür yalnız yaşamayı sevdiğinden, en yaygın bulunduğu Sri Lanka ve Afrika’da bile o kadar sık görülmüyor.

Buralara defalarca gidip bir tane görmeden gelenler olduğunu belirtmek gerekir.

Irak’ta türün varlığına dair eski tarihli kayıt görülmüyor. Şimdiye kadar sadece birkaç kayıt mevcut. Kuzeybatı Zagros Dağları’nda uygun geniş pars habitatları olmasına rağmen, bu alan şimdiye kadar araştırılmadı. 1980’ler ve 2009 yılları arasındaki kayıtlar belirsiz veya tarih ve yer gibi bilgiler eksik. Tek somut kanıt, Süleymaniye yakınlarındaki Kara Dağ’da 2011 ve 2012’de fotoğraflanan bir parstı. Son yıllarda Batur Avgan ve ekip arkadaşları da Irak’ta ek kayıtlar elde etti. Söz konusu yerler Hakkari’den güneydoğuya uzanan Toros Dağları’nın artık Zagros Dağları ile devam ettiği İran-Iran sınırındaki dağlık bölgede bulunuyor. Irak’ta geçtiğimiz ay yakalanan birey de aynı yörede ve öngörülerimizi doğruluyor. Zagroslar’ın İran kesiminde parsın durumu hakkında mevcut bilgiler sınırlı. Kayıtlar sadece 20’nci yüzyılda Zagros Dağları’nın İran tarafında ve Türkiye’nin İran sınırı boyunca elde edildi. Bölgede parsın mevcut varlığına dair ipuçları doğrulanmadı. Şu anda parsın Batı Asya’daki en iyi populasyonu Nahçıvan (Azerbaycan) ile İran’ın burayla sınır olan kesiminde. Artık uydu vericisi ile takip edilen, her birine ad verilmiş üreyen bireylerin varlığını biliyoruz.

Son zamanlarda basında çıkan İğdır’da pars” haberleri de bu bölgenin devamı niteliğindeki Ağrı Dağı civarında. 1970’lere kadar yörede parsın avlandığı, birkaçının postunun müzelerde muhafaza edildiği merhum botanik profesörü Turhan Baytop tarafından da ayrıntılı olarak bir makalede yazıldı

Kategoriler
Çevre - Ekoloji
Henüz Yorum Yok

Cevap bırakın

*

*

Benzer Konular

  • Buzullar nasıl hareket eder?

      Tüm buzulların Buz Devri’nde ortaya çıktığı söylenemez. Bugün hala yaygındırlar. Alp buzulları örnek olarak gösterilebilir. Adlarını Avrupa’nın ortasındaki Alpler’den alıyorlar. Bu dağlarda 1200’den fazla buzul var. Alaska Yarımadası’nın...
  • Doğanın Geri Kazandığı Terk Edilmiş Yerler

    Bitkilerin insan yaşam alanlarına meydan okuduğu beş muhteşem yer. Herhangi bir bahçıvanın bildiği gibi, doğanın gelişmesi için çok fazla alana ihtiyacı yoktur – ona bir inç verin, bir mil...
  • Çarpıcı sualtı dünyaları

    Sualtı dünyalarımız pek çok tuhaf ve güzel bitkiye ev sahipliği yapıyor. Ancak bu çeşitli ve bazen değişken ortamlarda hayat her zaman kolay değildir. Kolombiya’nın Gökkuşağı Nehri’nin güçlü akıntılarında hayatta...
  • Aydın halkı yıllardır jeotermal santrallere karşı mücadele ediyor.

    Aydın halkı yıllardır jeotermal santrallere karşı mücadele ediyor.

    Aydın’ın verimli toprakları her geçen gün eklenen jeotermal santraller tarafından işgal ediliyor. Yöre halkı yıllardır bu yıkıma karşı mücadele ediyor. Türkiye’de birçok tarım ürününün üretiminde ilklerden biri olan Aydın’ın...