Phytonutrients (Fito-besinler)

Beslenme bilimi gelişmeye devam ettikçe önem kazanan bir bileşik sınıfı fitobesinler (phytonutrients) dir. Fitobesinler, meyve, sebze ve diğer bütün besinlerde bulunan, sağlığın korunması ve hastalıkların önlenmesinde etkin rol oynayan...

Beslenme bilimi gelişmeye devam ettikçe önem kazanan bir bileşik sınıfı fitobesinler (phytonutrients) dir.

Phytonutrients (Fito-besinler)

Fitobesinler, meyve, sebze ve diğer bütün besinlerde bulunan, sağlığın korunması ve hastalıkların önlenmesinde etkin rol oynayan önemli besin faktörleridir. Bu maddelerin pek çoğunun bakteri, virüs ve mantarlara karşı koruma sağladığı, dehidratasyonu önlediği, zararlı ultraviyole ışınlarına ve serbest radikallere karşı koruma sağladığı ve bitkilerde klorofil üretimini hızlandırdığı bilinmektedir. Hastalıklardan korunmada bu maddelerin oynadığı rolleri ortaya çıkaran önemli miktarda araştırma bulunmaktadır. Kronik hastalıklara karşı sağladıkları koruma üzerine pek çok organizasyon ve enstitü (Ulusal Kanser Enstitüleri gibi) fitobesinler üzerine dikkatli araştırmalar yapmaktadırlar.

Vücutta yararlı olabilecek birkaç bin fitobesin maddesi olduğu düşünülmektedir. Bilim adamları bu maddeleri kimyasal karakteristiklerine ve koruma fonksiyonlarına göre bazı gruplara ayırmışlardır:

Carotenoid’ler: Beta, alfa ve gama caroten, lutein, lycopene, zeaxanthin, capsanthin gibi maddeleri içeren önemli ve geniş bir doğal bitkisel madde sınıfıdır. Zengin kaynakları arasında deniz yosunları, havuç, domates vs. bulunur.

Polyphenol’ler: Flavonoidler (narenciye bioflavonoidleri, ginkgo biloba flavonoidleri, quercetin, silymarin/milk thistle, rutin vs. gibi), anthosiyanidinler (üzüm çekirdeği, çam kabuğu/pycogenol, yaban mersini/bilberry), kateşinler (yeşil çay) gibi maddeleri içeren geniş bir sınıftır.

Isoflavone’lar da bu gruba dahil edilebilir. Soya ürünlerinde bol bulunan Isoflavonların üzerinde en çok çalışılanları Genistein ve Daidzein’dir.

Tiyol’ler: Sülfür içeren bitkisel madde sınıfıdır. Brokoli ve bazı yeşil yapraklı sebzelerde bulunan sulforaphane ve sarmısak ile soğanda bulunan alkil sülfitler bu sınıftadır.

Tocotrienol’ler: Vitamin E sınıfıdır, pirinç, arpa, palmiye bitkisi zengin kaynaklardan bazılarıdır.

Bu örnekler Doğal Ürün Endüstrisinin üzerinde çalıştığı fitobesin maddelerinin küçük bir kısmını oluştururlar. Daha pek çok madde de izole edilip çalışılmak üzere beklemektedir.

Fitobesinlerin koruyucu, hastalıkları önleyici ve bazı durumlarda tedavi edici potansiyelleri vitamin ve minerallerden bile fazla olabilir, bu konudaki çalışmalar artarak devam etmektedir.

Kategoriler
BeslenmeSağlık
Henüz Yorum Yok

Cevap bırakın

*

*

Benzer Konular

  • Kansere karşı meyve ve sebze

    Kansere karşı meyve ve sebze

    Amerikan Ulusal Kanser Enstitüsü’ne göre, ABD’deki kanser ölümlerinin yüzde 35’i, yüksek miktarda yağ ile az miktarda sebze ve lif içeren beslenme tarzından kaynaklanıyor. Günde 4 ya da 9 porsiyon...
  • Ramazanda Sağlık

    İftarı 3’e bölün

    Ramazanda Sağlık Bu Ramazan öyle pastırmalı, sucuklu mükellef bir iftar sofrası hayal etmeyin. Zira sofra ne kadar zenginleşirse, sağlığınız o kadar fakirleşebilir! Bu nedenle iftar sofrasında her şeyi küçültmek...
  • Fito-Österojenlerin Biyokimyası

    Fito-Österojenlerin Biyokimyası

    Pek çok “batı tipi” hastalığın gelişmesinde beslenmenin önemli yer tuttuğu uzun süredir bilinmektedir ve çalışmalar çeşitli toplumlarda hastalıkların gelişiminde beslenme alışkanlıkları ve yaşam tarzının büyük önemi olduğunu ortaya çıkarmaktadır....
  • Beslenme Terapisini (Nutritional Therapy) Ana Akıma Almak

    Beslenme Terapisini (Nutritional Therapy) Ana Akıma Almak

    Beslenme Terapisi olarak adlandırabileceğimiz Nutritional Medicine ya da Nutritional Therapy, tamamlayıcı tıp akımları içinde gittikçe daha çok ilgi çeken ve üzerinde daha çok uzmanın çalıştığı bir dal. Aşağıda bu...