Nasıl bırakırız? Sigarayı bırakma denemesi ve yöntemleri

Sigarayı bırakmayı gerektiren düşünceler başkalarının düşüncesi oldukça bu düşüncelere sahiplenilmesi, içselleştirilmesi, oldukça zor olur, dolayısıyla bu düşüncelerin davranışa dönüşmesi de pek mümkün olmaz. Bu yüzden her zaman söylendiği gibi...
Sigarayı bırakma denemesi ve yöntemleri

Sigarayı bırakmayı gerektiren düşünceler başkalarının düşüncesi oldukça bu düşüncelere sahiplenilmesi, içselleştirilmesi, oldukça zor olur, dolayısıyla bu düşüncelerin davranışa dönüşmesi de pek mümkün olmaz.

Bu yüzden her zaman söylendiği gibi bireyin buna kendisi karar vermelidir.En önemlisi sigarayı bırakmasını gerektiren nedenlere kendisinin inanması gereklidir.Sadece psikoloji bilimiyle uğraşanlar değil, bireyleri gözlemleme yeteneğine sahip olan birçok insan bilir ki, bir şeyi başarmak için onu başarmaya ilişkin inancın eksiksiz olması şarttır.

Bu yeni inancı ve bununla beraber gelen sigarayı bırakma motivasyonunu(isteğini) oluşturmak için eski düşüncelerimizi yeniden gözden geçirmek gerekir.Bunun için yeni düşünceleri yine kendimiz oluşturmalıyız (çünkü sigara içme davranışını sürdürmeye yol açanda zaten kendi düşüncelerimizdi).bunun için örnek birkaç cümleyle sizlere yardımcı olmaya çalışacağım.Aşağıda ilk önce, eski, bizi sigara içme davranışına devam ettiren , geçen yazımda da söz ettiğim düşünceleri, daha sonrada bu düşüncenin karşısında yeni düşünce nasıl olmalı? bunları örnek olarak vereceğim.

Vereceğim ilk düşünce hatası “Bana bir şey olmaz” diye dile gelen hatadır bence.Bu akıl yürütmenin dile getiremediğimiz varoluş kaygısının sonucu olarak geliştiğini düşünüyorum.Yani birey  kendisine yaşamın sonuna yakıştıramama düşüncesinin de bir sonucu olarak  bu düşünce ortaya çıkıyor.Kısacası bu düşünce bireyin yaşamsonu karşısında çaresizliği olarak ortaya çıkabiliyor.Bu yüzden yaşamın sonu karşısında tepkisi , bunu espriyle karışık olarak ‘bastırma’ ve ‘inkar’ (düşünceyi bilincinden uzaklaştırma) savunma mekanizmasını kullanarak mücadele ediyor ve varoluş kaygısını da aslında böylelikle atlatıyor.

“Evet her insan gibi bana da bir şey olur bunu kabul etmeliyim bende diğer insanlara biyolojik olarak oldukça benziyorum.Bilim insanları bana oldukça benzeyen diğer insanlardan yola çıkıp sigaranın zararlı olduğunu ve ömrü kısalttığını, ayrıca yaşam kalitesini düşürdüğünü kanıtladılar.”

“Sigara bir şey yapmaz”

düşüncesi yine yukarıda söylediğim gibi varoluş kaygısının bir sonucu olduğunu eklemek istiyorum. “Bana bir şey olmaz” düşüncesi, “Sigara bir şey yapmaz” düşüncesinin zorunlu sonucudur çünkü.Ayrıca sigara bir şey yapmaz düşüncesi zaten bilimsel bir sonuçtan çok, kişisel (öznel) bir sonuç, bu yine sürekli varolma özleminin bir ifadesi.

“fakat mümkün olduğunca uzun ve sağlıklı yaşayabilirim, bunun koşullarından biriside sigarayı bırakmak.Elbette uzun veya kısa ömrün tek sebebi sigara içip içmeme davranışında yatmıyor, daha birçok sebep var.buna genetik- biyolojik faktörlerde dahil.Fakat sigaranın ömrü kısalttığı ve en azından kalitesiz hastalıklı yaşama yol açtığı kesin.”

“Sigara içmek beni sakinleştiriyor, yatıştırıyor.”

Evet sigara içmek duygusal zorlanmalarda, yaşantımızın stresli zamanlarında sıkça başvurulan bir yol.Birey sigaranın sakinleştiriciliğine inanıyorsa belki de o an için rahatlatır.ama bu sadece böyle inandığı içindir.Sigara içmeyen birey için tam tersi bir durum söz konusudur bu birey için sigara içmek, sigaralı ortamda bulunmak çoğunlukla stres vericidir.O halde yatıştırıcı sakinleştirici olduğu da sadece “sigara içenin yanılgısıdır.”

“Sigara içmek beni sakinleştirse de bu bana oldukça pahalıya patlayan bir yol olacak.En başta sağlığımdan olacağım.bu yüzden beni sakinleştiren başka yollar bulmam gerekiyor.Sakinleşirken bu kadar zarar etmemem gerekir, bu sadece kendime yaptığım bir haksızlık.Ayrıca yaşamda her zaman stresin ve bunun karşısında duygusal zorlanmalarımın olacağını kabul etmem gerekiyor.Fakat bunlarla sigara içerek başa çıkamam.”

“Sigara içmek benim için bir zevk, bir tane zevkim var onu da bırakamam

.”Elbet bunu zevk olarak görüyorsak daha önceki yazımda da belirttiğim gibi buna devam ederiz.Önemli olan bunu zevk aracı olmaktan çıkarıp, kendimize zararlı olmayan zevkler bulmak.İyi düşünmek gerekiyor koskoca yaşamda bize zevk veren veya verecek olan sadece bir tek şey mi var?

“Sigara içmek benim için zevk olsa da kendime başka zevkler bulmam gerekiyor.”

“Şu an bırakamam, bırakacağım zaman gelecek”

diye bir düşünceye sahipsek ‘o zamanın’ hemen hiç gelmediğini görürsünüz.Aslında yapacağımız birçok eylemde dış koşulların oluşmasını beklersek o zamanın hiç gelmediğini zaten göreceğiz.Buna sigara bırakma eylemi de dahildir.Çünkü hemen her şeyin mükemmel gittiği bir yaşam yoktur.Koşullar hiçbir zaman istediğimiz gibi olmayabilir. bu daha çok bizim yaşamdan, insanlardan, durumlardan ne beklediğimizle ilgilidir.Mükemmel yaşamı beklediğimiz zaman o zamanın hiç gelmediğini de görürüz.Çünkü özellikle biz dünyayı nesnel değil öznel olarak algılarız.Bu da şu demek; bizim yaşadığımız koşullar bir başkası için güzel bir koşul olabilir veya bizim koşulumuz diğer bireye iyi veya kötü gelebilir.Fakat ne yazık ki biz aynı koşula sahip olduğumuz zamanda sonuç pek değişmez.Yani aslında o koşullar oluştuğu zamanda beklentilerimiz bitmeyecektir dolayısıyla sigara da bırakılmayacaktır.

Sigara bırakma zamanını beklemektense, o zamanı ben getirsem daha iyi olacak, çünkü beklesem de aslında “o zaman” hiç yok.

“İstediğim zaman bırakırım”

bu düşüncenin daha önceki yazımda sigara içme eyleminin önemli bir sürdürücüsü olduğunu belirtmiştim.Ayrıca buna “özgüven çıkmazı” demiştim.Bu özgüven çıkmazına düşmemek için şu türden bir düşünce geliştirilebilir.

“Epeydir böyle söylüyorum ama galiba bu pek doğru değil ne zamandır böyle deyip içmeye devam ediyorum.Demek ki istediğim zaman bırakamıyorum.Demek ki böyle söylemekle olmuyor.İstediğim zaman bırakırım demek artık kendimi kandırmaktan başka birşey değil, üstelik böyle diyerek daha da devam ediyorum.En iyisi hemen bırakmak.”

Bırakmanın yöntemleri

Sigarayı bırakırsan ne olur?artıları ve eksilerini bir kenara yaz? Maddi manevi Avantajların (kazançlarınız) ve yine maddi manevi kayıplarınız nelerdir?bunları da madde haline getirin ve bunları yani her maddeyi puanlayın.Daha sonra bırakmazsan ne olur? yine kazançlarını ve kayıplarını madde haline getirerek yine puanla.Hangisi daha ağır basıyorsa ona göre kararını ver ve uygula.

Bu çözümü karar verme durumunda olduğun birçok durum için yazabilirsin.Basit gibi görünen fakat önemli bir yöntemdir.bu aynı zamanda kararını uygulayabilmen için motivasyonu artırıcı bir yöntemdir.

Bu yaşam sizin yaşamınız olduğu için, başkalarının verdiği kararların sorumluluğunu alma ihtimaliniz de düşüktür.Bu yüzden bu maddeleri başkalarının değil, sizin oluşturmanız bu maddelere inanmanız açısından çok önemli. Her bir maddeye 10 üzerinden not verebilirsiniz. Bunlar sadece benim aklımdan geçenler.Yine tekrarlıyorum buraya sizin kendi ifadelerinizi üretmeniz daha da önemli.

SİGARAYI BIRAKIRSAM (örnek) Bu maddeleri her birey kendisi için yapmalıdır.

Kazançlarım

Kayıplarım

Sağlığıma kavuşurum.10

İlk günler sinirli olurum belki.3

Yediklerimden tat almaya başlarım.8

İştahım artar şişmanlayabilirim.5

Daha iyi koku alabilirim.7

Zevk kaybı yaşarım.8

Maddi olarak küçükte olsa rahatlarım.8

Derim yaşlanmaz.10

Kanser olma ihtimalim düşer.10

Toplam Puan:53

Toplam Puan:16

SİGARA İÇMEYE DEVAM EDERSEM

Kazançlarım

Kayıplarım

Şişmanlama diye bir sorunum kalmaz.5

Sağlığıma kaybederim.10

Sigarayı bırakmaktan dolayı sinirli olmam.8

Yediklerimden tat almamaya devam.5

Daha iyi koku almam.4

Maddi olarak kaybetmeye devam.8

Tenim buruşur çirkinleşirim.10

Kanser olma ihtimalim artar.10

Toplam Puan:13

Toplam Puan:47

Yapılacak en önemli şeylerden en çok hangi durumlarda sigara içtiğinizi saptayıp bir yere not almanız.Daha sonra bu durumlarda sigara canım istediği zaman içmemek için ne yapabilirim? bunun cevabını vermelisiniz.Yani o kritik durumlarda “sigara içmekten başka seçenekleriniz” olmalı bu konuda arkadaşlarınızın yakın çevrenizin desteğini alıp sizinde kabul edeceğiniz öneriler getirebilirler. Tabi gerçekten kararlılık göstermeniz gerekiyor. Sigara bırakma kararlılığınız yüksekse sigarayı pek fazla istemeyeceksiniz.

Sık sık sigarayı bırakma denemesi yapıp sonuç alamayınca moralinizi bozmayın ve sigarayı bırakmaya karşı duyarsızlaşmayın.Sigarayı bırakmak, olağan değil olağan üstü önemli bir durum olsun.

Bıraktıktan sonra en önemli sorun tekrara başlamadır.Bunu kendinizle yapacağınız önemli bir sözleşme ile yenebilirsiniz. Bıraktığınız zaman duygusal zorluklar yaşadığınız zamanlarda da kendi kendinize içmemeye söz verin.Bu zamanlar zorlu yaşam olayları, kriz durumları (ayrılık yakının kaybı, )olabilir bu durumlar insanın yaşamında duygusal yükü oldukça fazla olan durumlardır ve bu stresle başa çıkmak için (rahatlamak için)sigaraya dönme ihtimali yüksektir. Özellikle yine bu durumlarda tekrar başlamanın önlemini bırakmadan önce alın.

Motivasyonunuzun yüksek noktasında sigarayı bırakın.Bu motivasyonu yükseltmek için ciddi bir çaba harcayın.Bırakmak için hastalanmayı beklemeyin.Doktorunuzun ciğerlerinizin durumuna ilişkin kötü haberi, iyi bir motivasyon kaynağıdır fakat önemli olan bu noktaya getirmemektir.

Düşük motivasyonla başlamayın sigarayı bırakırken “yarında bir sigarayı bırakmayı deneyeyim” gibi yarı şaka yarı ciddi ifadeler kullanmayın, sigarayı bırakma denemesini hafızanızdan silin koyu harflerle ve kararlı olarak sigarayı bırakacağım deyin.

Kesin ifadeler kullanın ve en önemlisi sigarayı bırakma sorumluluğunu üzerinize alın “başkaları yüzünden,stres yüzünden” bırakamıyorum gibi bahaneleri kesinlikle bırakın.

“Sigara yüzünden” gibi bir ifadeyi sakın kullanmayın.Bu ifade sanki sigaraya canlı, bilinçli, yapıp eden bir varlıkmış gibi sorumluluklar yükler. Gerçekte sigara sadece bir nesnedir, sizi duymaz, işitmez, karar veremez o halde onun üzerinde iş yapılır dolayısıyla size ve iradenize hakim olmaz. Siz öznesiniz dolaysıyla yapanda, eyleyende, bu ilişkide hakim olanda sizsiniz. Bu yüzden “benim yüzümden” demek daha doğru bir sözdür.

Sigaraya “ bağımlılık” kelimesini aklınızdan çıkarın, yani bu düşünce yanlışından kurtulun. Yine tekrarlıyorum kastettiğim şu; bunu bağımlılık olarak düşünürseniz bu ilişkideki özne siz değil sigara olmuş olur, halbuki sigara gerçekte bir nesnedir.Bunun aslında bir bağımlılık olabilmesi için sigaranın bilinçli davranan bir varlık olması gerekir ki bu mümkün değildir o halde buna bağımlılık demek bile yanlış olur.Sigara özne oldukça gerçekten yapacak çok şey yoktur.Fakat özne sizsiniz, dolayısıyla yapıp edende sizsiniz bu yüzden sorumluluk sigaraya değil size ait.

Kategoriler
Sağlık
Henüz Yorum Yok

Cevap bırakın

*

*

Benzer Konular