Nasıl bir dünya?

Amerika neden Ortadoğu”da? Türkiye ile Amerika ilişkisi gelecekte nasıl olacak? BM Güvenlik Konseyi”nin işlevi sona mı erdi? ABD”nin karşısında kurumsal güç olarak nasıl bir oluşum doğacak? “Yeni Dünya” Düzeninde...

Amerika neden Ortadoğu”da? Türkiye ile Amerika ilişkisi gelecekte nasıl olacak? BM Güvenlik Konseyi”nin işlevi sona mı erdi? ABD”nin karşısında kurumsal güç olarak nasıl bir oluşum doğacak?

“Yeni Dünya” Düzeninde kafaları kurcalayan sorulara Bilgi Üniversitesi Öğretim görevlisi Soli Özel yanıt veriyor.

Yeni Amerikan politikası nedir

“11 Eylül varolan ortamı değil, üretilecek siyasetlerden bir tanesini ortaya koydu” diyor Soli Özel. O da terörü besleyen kaynakları yok etmek. Ama nasıl bir yöntemle? İşte dünyayı ikiye bölen soru bu esasında. Terörün yok edildiği süreçte dünyada hangi dengeler yerinden oynayacak, kim neyi planlıyor, kim kiminle yakınlaşıyor?

Yeni Amerikan politikası nedir?
Amerikan çıkarları artık dünyadaki mutlak hakimiyet konumunu devam ettirmekte yatıyor. Rehabilitasyon dönemini yaşayan Clinton dönemindeki Amerika”dan sonra Bush ekibi ile birlikte Amerika artık uluslararası kurumlar tarafından kısıtlanmak istenmiyor. Artık Amerikan hegemonyası için bundan sonra daha agresif bir politika uygulanacak.

Dünyadaki kutuplaşma ne yönde?
Amerika terörle mücadeleye görünen düzeyde en ağır darbeyi vurma taraftarı olarak Afganistan”da harekete geçti. Avrupalılarsa 11 Eylül”le simgelenen terörle mücadelede, terörü yaratan koşulların yok edilmesi görüşüne bağlı kaldılar. Amerikalılarsa bataklığı kuruturken sivrisinekleri de öldürmek gerektiğini söylediler. Irak”ın El Kaide ile herhangi bir bağlantısı olmadığının görülmesi Avrupalılarla Amerikalılar arasında ikinci büyük bir ayrımı ortaya çıkarttı. Son günlerde çok moda olan bir yazı var, Robert Kagan cinsler arasındaki ilişkileri anlatan meşhur kitaba atıfta bulunarak diyor ki, “Amerikalılar Mars”tandır, Avrupalılar Venüs”tendir. Yani Amerikalılar güç kullanabiliyorlar, Avrupalılarsa fazlasıyla hukuka bağlılar ve artık şiddet kullanımına uzak duruyorlar. Şu anda söylenebilecek belki tek şey önümüzdeki dönemde bu tek kutupluluk halinin süremeyeceğidir. Askeri anlamda değilse bile siyasi ve ekonomik anlamda AB ABD”yi dengelemeye çalışacaktır. Farklı bir Amerikan yönetiminin de Atlantikötesi ilişkileri daha fazla kollayan bir üslup benimsemesi de mümkündür.

Ortadoğu açısından küreselleşme ne ifade ediyor?
ABD”nin emparyel bir misyon biçerek kendine yeni bir hedef sunması ve bu hedefe yönelik olarak kendi anladığı şekliyle küreselleşmenin önündeki en büyük tıkaç olarak görünen Ortadoğu, bu yeniden yapılandırmanın önemli bir parçasıydı. Artık terörü yok etmek, Ortadoğu”daki yaşamı değiştirmek ve oradaki ülkeleri dünya sistemine daha entegre bir hale getirmek; hedeflenen bu.
Ortadoğu”da ne olacağı biraz Amerika”nın Irak”ta ne yapacağına bağlı. Önümüzdeki 5 yıl içinde Amerika”nın Filistin – İsrail meselesinin çözümü için İsrail üzerinde baskı uygulaması halinde ortaya çıkacak tablo ile o işi sürüncemede bırakması halinde ortaya çıkacak tablonun çok farklı olduğunu düşünüyorum. Birincisinde terörizmin alanının daraltılmasına yönelik önemli bir hamle yapılacaktır. O gerçekleşmediği takdirde terörizmi besleyecek kaynakların ortada olacağını düşünüyorum. Uzak Asya”da belki bir blok oluşabilir ama bizim bulunduğumuz Batı Asya”da, sanmıyorum. Kim ile yapacaksınız, hangi maddi temelle yapacaksınız, ne ile yapacaksınız, kime karşı yapacaksınız.

Kategoriler
Politik
Henüz Yorum Yok

Cevap bırakın

*

*

Benzer Konular

  • SOKAK-SANATI

    Bir başka kentsel dönüşüm: Duvar resimleri

    1 yıllık Amerika kıtası seyehatimde, hemen hemen her ülkede özellikle fakir mahallelerin sokak resimleriyle, en azından “fakir ama güzel” mahalleler olmasının sağlanabildiğini gördüm… Tam hatırlamıyorum, neredeydim, hangi şehirdi? Bir...
  • Dersimiz Atatürk

    Kapitalist Atatürk!

    Art arda onu anlatan üç sinema, bir reklam filmi çekildi. Kısa süre önce ‘tabu’ydu; bir anda ‘Atatürk enflasyonu’ oluştu. Filmleri milyonlar izledi. Yapımcıları milyonlar kazandı. Üzerinde fotoğrafının olduğu tişört,...
  • Araplar Demokrasiyi Başaramadı

    Araplar Demokrasiyi Başaramadı: Dr. Soli Özel

    Sınırımızda yaşanacak olası Irak savaşı nedeniyle hem Türkiye hem de Ortadoğu gergin günler yaşıyor. Patlamaya hazır bir bombaya dönen bölgeye demokrasi gelemiyor. Dr. Soli Özel, Arap dünyasının demokratikleşememesinin nedenlerini...
  • amerikan emperyalizmi

    ABD, Dünya Polisi

    1945 yılından itibaren ABD dört kolda savaşıyor. “Dünya polisi” sıfatı 60 yılda 100″den fazla çatışma ve savaş içine girmiş bir devlet için uygun bir seçim gibi duruyor. İki ay...