Kapkaç mı, Gasp mı?

Yanımızdan geçen arabalardan ürküyoruz. Ara sokaklara girmiyor, geç saatte yürüyüşe çıkmıyoruz. Kapkaç terörü yaşam çemberimizi daraltıyor. Fakat bu suçun hukuki bir tanımı yok. Suçlular hâkimlerin yorumuna göre cezalandırılıyor. Geçen...

Yanımızdan geçen arabalardan ürküyoruz. Ara sokaklara girmiyor, geç saatte yürüyüşe çıkmıyoruz.

Kapkaç terörü yaşam çemberimizi daraltıyor. Fakat bu suçun hukuki bir tanımı yok. Suçlular hâkimlerin yorumuna göre cezalandırılıyor.

kapkac-

Geçen yıl, İstanbul’da 7032 kayıtlı yankesicilik ve kapkaç olayı yaşandı. Bunların sadece 1286 tanesi aydınlatıldı. Bu yılın ilk altı ayında kaydedilen vaka sayısı 2584. Yetkililer bu sayısal azalmayı olumlu görüyor. Fakat kapkaç her geçen gün kimlik değiştirip biraz daha gaspa dönüşüyor.

Kapkaç…. Ekonomik krizin etkileri, suça verilen cezanın caydırıcılığının az olması gibi nedenler sürekli tekrar ediledursun, bu -adı basit, kendisi karışık- suç gittikçe yaygınlaşıyor. Adı basit kendisi karışık, çünkü kapkaç suçunun hukuksal literatürde tam bir karşılığı yok. Yankesicilik ve dolandırıcılık suçları arasında sayılan kapkaç, İstanbul Emniyet Müdürlüğü’nün resmi internet sitesinde “Bir kimsenin haberi olmadan, taşınabilir eşya ve ziynetinin bir veya birkaç kişi tarafından aniden kapılıp kaçırılmasına kapkaç denir” şeklinde tarif ediliyor. Fakat birkaç yıldır ekranlarımıza yansıyan görüntüler, artık olayın bu denli basit ifadelerle algılanmaması gerektiğini gözler önüne seriyor: Çantasını vermek istemediği için yerlerde sürüklenenler, darp ve yaralamaya maruz kalanlar… Ölüme varabilen yaralanmalarla sonuçlanan bu tarz olaylar arttıkça hukukçular, bu suçun artık basit bir hırsızlık olayı olarak değil, `gasp’ olarak değerlendirilmesi gerektiği konusunda birleşiyorlar.

İstanbul Barosu Başkanı Kazım Kolcuoğlu, hırsızlık suçunda malı çalınan kimsenin olayı daha sonra fark ettiğini belirtiyor ve ekliyor: “Sokakta yürürken, birisi çantanızı zorla alıp kaçmaya çalışıyorsa ve siz buna direniyorsanız, artık ortaya çıkan suçtan haberdarsınız demektir. İşte bu noktadan sonra ortaya çıkan suç hırsızlık değil, gasptır.”

Suçun adı değil ama verilen ceza önemli

Bir suçun gasp ya da hırsızlık olması neyi değiştirir, diyen varsa hemen açıklayalım: Adi bir hırsızlık suçu için verilen cezalar 6 ayla iki yıl arasında değişiyor. Fakat bir suç, gasp statüsü içinde değerlendirilirse ön görülen ceza en az 10 yıl hapis cezası olarak karşımıza çıkıyor. Suçun işleniş şeklinde etkili olan diğer unsurlar da (kaç kişi tarafından işlendiği, silahlı ya da silahsız işlenmesi vs.) değerlendirildiğinde süre 20 yıl hapis cezasına kadar çıkabiliyor. Kapkaçın yakın zamana kadar hırsızlık olarak değerlendirildiğine dikkat çeken Kolcuoğlu, verilen cezaların caydırıcılıktan uzak olması nedeniyle bu suçun hızla yaygınlaştığını belirtiyor. “Kapkaçın bizde açık bir tarifi yok. Bu nedenle hâkimler karar verirken suçun diğer unsurlarını göz önünde bulundurarak karar veriyorlar. Fakat bu süreç İstanbul 4. Ağır Ceza Mahkemesi´nin kapkaç olaylarından bir tanesini gasp olarak değerlendirmesi ve ona göre karar vermesinin ardından değişti. Çünkü gasp olarak verilen kararı Yargıtay da onayladı” diyen Kolcuoğlu, artık benzeri olayların hâkimler tarafından bu doğrultuda değerlendirilebileceği görüşünde.

Delil yeterli değilse sanığın lehine karar çıkar

İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ceza Hukuk bölümü öğretim üyelerinden Prof. Dr. Kayıhan İçel ise bu suçun ülkemizde çok yaygınlaştığını ve yasal bir düzenlemenin şart olduğunu belirtiyor. Prof. Dr. İçel “Birisi arabalı ya da arabasız sizi zorlayarak eşyanızı almaya çalışıyorsa; bu gasptır fakat hâkimler ellerindeki bütün verileri dikkatli değerlendirmek zorundadır. Eğer yeterli delil yoksa sanıktan yana karar vererek hırsızlık statüsünde bir değerlendirme yapmak zorunda kalacaklardır. Bu nedenle bu suçun her türlü unsuru çok dikkatli bir şekilde masaya yatırılmalı ve yasal bir tarif ve düzenleme getirilmelidir” diyor.

Polis kapkaç teröründen korunmak için bir dizi öneride bulunuyor. Fakat söylendiği gibi karşı koymadan çantamızı bırakırsak, var olan yasalar gereği bu suç adi bir hırsızlık olarak değerlendiriliyor. Cezası ise çok düşük oluyor. Fakat karşı koyduğunuzda ise çok ciddi tehlikelerle karşı karşıya kalıyorsunuz ki, bu çelişki bile acil bir düzenlemeye ne kadar çok ihtiyaç olduğunu gösteriyor. Caydırıcılığı yüksek cezalar olmadığı sürece bu suçun önüne geçilmesi zor gözüküyor.

Bedel kime ödetiliyor?

Çocuklara hep yol ortasından yürümemelerini, kaldırımdan gitmelerini tembihlerdik önceleri. Fakat kaldırımlar da artık güvenli değil. Çünkü hızla yayılan kapkaç teröründe, arkanızdan yaklaşan bir otomobil aniden omzunuzdaki çantanıza asılıp sizi sürüklemeye başlayabilir. Emniyet güçleri “Direnmeyin, çantanızı bırakın” diyor. Peki neden? Neden ölmemek ya da yaralanmamak için bu kadar taviz vermek zorunda kalalım? Bu yaklaşım şehir eşkıyalarını güçlendirip mağdurları daha zayıf, daha tutsak hale getirmiyor mu? Yani asıl bizler bedel ödemiyor muyuz?

Polisin önerileri

  • Kapkaç oto, yaya veya motosiklet ile yapılabilir.
  • Çantanızda mümkün olduğu kadar az para taşıyın.
  • Kapkaç esnasında direnmeyin. Canınızı riske atmayın.
  • Yolda veya caddede yürürken caddeye yakın olan taraftan mümkün oldukça uzak durun.
  • Trafik akışının ters istikametinde çanta taşıyın.
  • Hava karadıktan sonra eve giderken ıssız ara sokaklar yerine, ışıklı ana caddeleri tercih edin.
  • Özellikle kadın sürücüler, otoyolda giderken, araçlarına arkadan çarpan olursa araçtan inmeyin…
  • Çarpan aracın plakasını ve şahsın eşkalini almaya çalışarak en yakın polis merkezine veya 155 Polis İmdat telefonlarına bildirin.
  • Trafiğin yoğun olduğu yerlerde ve trafik ışıklarında beklerken, çantaları ön veya arka koltuk yerine mümkünse bagaja kilitleyin ya da sürücü koltuğunun altına gizleyin.

 

Kategoriler
Gündem
Henüz Yorum Yok

Cevap bırakın

*

*

Benzer Konular